zmyślenia

Wyborcze dylematy goryla. Czyli kto dyma, a kogo wydymają...

2011-10-07T16:24:00.000+02:00

Bo pytanie nie brzmi "czy", nie brzmi nawet "jak". Jak w piosence Georgesa Brassensa, brzmi "kogo".
Szkoda tylko, że na końcu, odwrotnie, niż w piosence, znów to my zostaniemy wydymani...

Co odpowiedział Pawlaka na pytanie "Kto wygra wybory?"
- Oczywiście nasz koalicjant!

Moje wyborcze dylematy...

2011-10-06T13:19:00.001+02:00

Co wybrać? Jak wybierać?

Niewielki jest wybór wśród zgniłych jabłek. - William Shakespeare
Człowiek, gdy ma wybór, wybiera zwykle dobro. Zło wybiera wtedy, gdy wydaje mu się, że nie ma wyboru. - Andrzej Majewski
Sam fakt zastanawiania się nad wyborem wykrzywia i zaciemnia to, co wybieramy. - Julio Cortázar
Obowiązek rozpoznasz po tym przede wszystkim, że nie pozostawia ci on prawa wyboru. - Antoine de Saint-Exupéry

Po chwili głębokiego (sic!) namysłu wybrałem:

Wybór okazał się łatwy, szybki i przyjemny.
Czego i Państwu życzę :-)

20 cm to nie 2 m – czyli nie róbcie nam tego!

2011-09-28T13:52:00.002+02:00

Ja z apelem do ciała.

Tak się składa, że w pewnej firmie dość często przeprowadzam rozmowy kwalifikacyjne przed przyjęciem do pracy. Składa się też tak, że całe życie mam do czynienia w ciałem pedagogicznym. Dlatego pozwolę sobie wystosować apel.
Nie wypuszczajcie idiotów. Zatrzymujcie ich jak najdłużej w szkołach. Nie darujcie im („za wysługę lat w jednej klasie” lub po to, by się ich pozbyć) matur, tytułów technika, promocji do kolejnej klasy.
Znam problemy z gimnazjami i gimnazjalistami, wiem, że niż demograficzny, że brak etatów, że naciski. Wiem, że obecny system edukacji sprzyja, może wręcz zmusza do wypuszczania stad niedouczonych kretynów. Ale ci kretyni będą za chwilę reperować wasze samochody, budować wasze domy, będą was leczyć, uczyć wasze wnuki. Wam będą wyliczać emerytury, sporządzać leki w oparciu o recepty, które ktoś będzie wam wypisywał. I pół biedy, jeśli krawiec nie będzie potrafił zamienić centymetrów na metry lub sprzedawca w sklepie będzie 3 razy liczył na kalkulatorze ile potrzebujecie puszek farby a drugie 3, ile ma wydać reszty. Te błędy nie będą raczej ważyły na waszym życiu, może tylko na jego jakości. Ale jeśli nie nauczycie murarza przeliczać metrów na milimetry lub aptekarza kilogramów na miligramy, to oni was pozabijają.

A mnie przy okazji…

Wyjechali z miasta starzy...

2011-07-14T15:41:00.001+02:00

NIE MA LEKKO... (KLIKNIJ)

100? Cóż to jest 100…:-]

2011-07-09T23:58:00.001+02:00

Od dłuższego czasu jestem na etapie tworzenia mojej ulubionej setki piosenek. Ale to nie lista przebojów, kolejność jest alfabetyczna, od tytułu. Piosenek w bardzo szerokim znaczeniu, bo nie brak tam utworów instrumentalnych. Po jakimś miesiącu doszedłem do wniosku, że właściwszy będzie jednak podział na setkę polską i setkę zagraniczną. Po ok. 3 miesiącach polska setka ma 150 utworów a zagraniczna ok. 260. Jestem gdzieś w połowie tworzenia. Tak na oko:-)
Ileż w tym frajdy. Wracam do płyt, które są starsze ode mnie, odnajduję perełki, o których zapomniałem. I czasami trafiam na lekko przykurzone arcydzieła. Sięgam po płyty sprzed roku czy dwóch, odsłuchuję ponownie. Czasem odkrywam coś całkiem nowego, czego nie słyszałem na tej samej płycie przy poprzednim odsłuchiwaniu.
Płytę Quincy Jonesa „Back on the Block” będę znów słuchać znów codziennie. Tak było kiedyś, kiedy miałem ją na kasecie, jakieś 20 lat temu. Quincy Jonesa przedstawiać nie będę. A „Back on the Block” to moim zdaniem najlepsza jego płyta. To płyta genialna. Eklektyczna, ale zrównoważona i na swój sposób harmonijna, kompletna w warstwie muzycznej, w aranżacji, z przemyślanym ułożeniem poszczególnych utworów. Mimo totalnego poplątania gatunków wyjątkowo spójna. Wpadająca w ucho chyba każdemu, kto jej posłucha. Bo jest tu soul i blues i rap i hip-hop i jazz oczywiście nie brak ballady.
Jest Ella Fitzgerald, Miles Davis, Sarah Vaughan, Dizzy Gillespie, George Benson, Luther Vandross, Dionne Warwick, Barry White, Prince, Chaka Khan, Al Jarreau, Ray Charles, Harbie Hancock i wielu innych. Potrzeba jeszcze rekomendacji? Jeśli tak to, niech wystarczy 7 nagród Grammy oraz to, że płyta została wybrana na najlepszy album R&B , najlepszą płytą jazzową oraz zalazła się na 9 miejscu na liście najlepszych płyty 1989 roku magazynu Billboard Music.

Mniaaaam:-)

Kiedy to piszę, uśmiecha się do mnie z półki „Welcome to the Pleasuredome” Frankie Goes to Hollywood:D

W Lublinie leje...

2011-07-05T13:03:00.000+02:00

W Lublinie pada chyba dziesiąty dzień z rzędu. Agnieszce o 6.00 rano przypomniał się poniższy wiersz, uraczyła mnie nim do śniadania:

DESZCZ JESIENNY
Leopold Staff
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny
I pluszcze jednaki, miarowy, niezmienny,
Dżdżu krople padają i tłuką w me okno...
Jęk szklany... płacz szklany... a szyby w mgle mokną
I światła szarego blask sączy się senny...
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny...

Wieczornych snów mary powiewne, dziewicze
Na próżno czekały na słońca oblicze...
W dal poszły przez chmurną pustynię piaszczystą,
W dal ciemną, bezkresną, w dal szarą i mglistą...
Odziane w łachmany szat czarnej żałoby
Szukają ustronia na ciche swe groby,
A smutek cień kładzie na licu ich miodem...
Powolnym i długim wśród dżdżu korowodem
W dal idą na smutek i życie tułacze,
A z oczu im lecą łzy... Rozpacz tak płacze...

To w szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny
I pluszcze jednaki, miarowy, niezmienny,
Dżdżu krople padają i tłuką w me okno...
Jęk szklany... płacz szklany... a szyby w mgle mokną
I światła szarego blask sączy się senny...
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny...

Ktoś dziś mnie opuścił w ten chmurny dzień słotny...
Kto? Nie wiem... Ktoś odszedł i jestem samotny...
Ktoś umarł... Kto? Próżno w pamięci swej grzebię...
Ktoś drogi... wszak byłem na jakimś pogrzebie...
Tak... Szczęście przyjść chciało, lecz mroków się zlękło.
Ktoś chciał mnie ukochać, lecz serce mu pękło,
Gdy poznał, że we mnie skrę roztlić chce próżno...
Zmarł nędzarz, nim ludzie go wsparli jałmużną...
Gdzieś pożar spopielił zagrodę wieśniaczą...
Spaliły się dzieci... Jak ludzie w krąg płaczą...

To w szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny
I pluszcze jednaki, miarowy, niezmienny,
Dżdżu krople padają i tłuką w me okno...
Jęk szklany... płacz szklany... a szyby w mgle mokną
I światła szarego blask sączy się senny...
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny...

Przez ogród mój szatan szedł smutny śmiertelnie
I zmienił go w straszną, okropną pustelnię...
Z ponurym, na piersi zwieszonym szedł czołem
I kwiaty kwitnące przysypał popiołem,
Trawniki zarzucił bryłami kamienia
I posiał szał trwogi i śmierć przerażenia...
Aż, strwożon swym dziełem, brzemieniem ołowiu
Położył się na tym kamiennym pustkowiu,
By w piersi łkające przytłumić rozpacze,
I smutków potwornych płomienne łzy płacze...

To w szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny
I pluszcze jednaki, miarowy, niezmienny,
Dżdżu krople padają i tłuką w me okno...
Jęk szklany... płacz szklany... a szyby w mgle mokną
I światła szarego blask sączy się senny...
O szyby deszcz dzwoni, deszcz dzwoni jesienny...

Słucham ścieżki dźwiękowej z "Kill Bill'a" - dość głośno. Ludzie do mnie nie podchodzą, jakoś tak dziwnie się przyglądają... Ubiór mam raczej schludny, włosy umyte, ogolony też z grubsza jestem... Dziwne...
Patrząc za okno mam jednak wrażenie, że zaraz i ja zacznę pisać wiersze. Ale wtedy to już będę proszony raczej o śpiewanie (w myśl starego dowcipu "Oj śpiewaj, śpiewaj")...

Człowiek, który nie lubi kotów, w poprzednim życiu musiał być myszą

2011-05-30T11:55:00.000+02:00

Prośba.
Mamy w domu dwie dwumiesięczne kotki. Trikolorkę i dymną z białymi wstawkami na tylnych łapkach i bródce. To znajdki, ale już są odrobaczone. Są też ułożone. Załatwiają się do kuwety, zajmują się sobą. Przychodzą na wołanie, nie rozrabiają i dają pospać. My niestety nie możemy ich zatrzymać. Jeśli ktoś ma warunki i chciałby je przygarnąć to proszę o kontakt.
Uwaga – do przygarnięcia są jeszcze obie kotki. Zastrzegam, że chciałbym zobaczyć dom, do którego trafią oraz chciałbym spisać umowę adopcyjną, w której będzie zastrzeżenie o konieczności przeprowadzenia sterylizacji. Adopcja najchętniej w rejonie Lublina lub Warszawy.
Ewentualnych chętnych proszę o mail na: zbycho.lublin@wp.pl

Non c'e oratore. Chimera c'e!

2011-05-22T20:45:00.000+02:00

W Arezzo wystarczy wyjść ze stacji kolejowej, by wiedzieć, że to miasto jest związane z jedną z najpiękniejszych rzeźb Starożytności. Turystę witają bowiem w Arezzo stojące naprzeciw siebie dwie rzeźby Chimery.

Odrobina fantazji i zamknięcie oczu wystarczy, by znikły samochody, turyści, kioski. Można poczuć chłód na karku, kiedy ma się przejść obok ich otwartych pysków. Bo jeśli nie rzucą się na przypadkowego przechodnia, to przecież muszą rzucić się na siebie. I nie chciałbym być tym, który wtedy znajdzie się na ich drodze!

Chimera jest piękna. Nawet jej kopie stojące na tle zieleni drzew lub błękitu nieba urzekają.
Dwa razy przymierzałem się do obejrzenia oryginału w Narodowym Muzeum Archeologicznym we Florencji. Ale zawsze była gdzieś indziej. A to Nowy Jork, a to znów Londyn...
Cóż mój pech. Ale ja na nią trafię... Zapoluję celowo lub może trafie dzięki szczęśliwemu przypadkowi. Upoluję Chimerę tak, jak upolowano ją w 1533 r. Tylko ja swoją upoluję we Florencji…

Może będę miał wtedy tyle szczęścia, by spotkać się z najsłynniejszym na świecie Oratorem?

L'Ombra della Sera vs. Alberto Giacometti

2011-05-07T12:26:00.000+02:00

W styczniu pisałem o etruskim Posągu Afrodyty(Diany?) z Nemi we Włoszech. Anna przypomniała mi inna niezwykłą rzeźbę L'Ombra della Sera, także etruską. Posąg pochodzi z etruskiego miasta Velathri, obecnie Volterra. Po raz pierwszy został przedstawiony w 1737.
To posąg jeszcze bardziej niezwykły niż Diana z Nemi. To akt męski z brązu, 57,5 cm wysokości. Niezwykłe jest to, że całe ciało jest wydłużone, ale z wyjątkiem głowy, który utrzymuje prawidłowe proporcje. Dlaczego? Jedna z teorii, nawiązująca z resztą do tytułu, mówi, że rzeźba przedstawia właśnie wydłużony o zachodzie słońca cień mężczyzny.

Nowożytna historia rzeźby jest także niezwykła. Legenda głosi, że znalazł ją przypadkowo pewien francuski archeolog w jakiejś chacie w Volterze, w której schronił się przed niespodziewaną burzą. Rzeźba służyła właścicielowi chałupy za pogrzebacz!
Udokumentowanym faktem jest umieszczenie rzeźby przez Antona Francesca Gori w katalogu rzeźb etruskich. Miejscem przechowywania rzeźby miała być Florencja (Casa Buonarroti).

L'Ombra della Sera stała się także inspiracją dla artystów współczesnych. Choćby dla Alberto Giacomettiego tworzącego 23 wieki później.

Alberto Giacometti Kobieta 1946 r.

A oto najdrożej sprzedana rzeźba w historii:

Alberto Giacometti L'Homme qui marche I (Idący człowiek)
Rzeźba przedstawia człowieka naturalnego wzrostu i mierzy 183 cm. Powstała w 1960 roku w 6 egzemplarzach. Jeden z odlewów, wykonany w 1961 (za życia autora), został sprzedany w lutym 2010 r. podczas aukcji w Sotheby's w Londynie za 65001250 funtów.

* Aniu dziękuję za pomoc.
** Materiały zaczerpnięte z Internetu i http://www.coopfirenze.it/informazioni/informatori/articoli/5676&rurl

Smacznego jajka...

2011-04-21T09:19:00.000+02:00

Jest takie miejsce... czyli reminiscencje florenckie:-)

2011-04-16T17:39:00.004+02:00

Dziś już nie pamiętam, w którym przewodniku wyczytałem o tej aptece. Pamiętam tylko, że jest to najstarsza florencka apteka. Od 1381 r. mieści się niezmiennie przy Via della Scala w części klasztoru Dominikanów. Dziś jest raczej kolejną atrakcją turystyczną, choć całkiem niedawno jeszcze pełniła funkcję apteki:-)
Z roślin pochodzących z własnego ogrodu mnisi sporządzali przede wszystkim olejek różany oraz inne driakwie znane w całej Europie. Eliksiry, maści i balsamy były w połowie XVII w. eksportowane nawet do Indii i Chin. Dziś można kupić tam produkowane wg niezmiennych od stuleci receptur produkty perfumeryjne i drogeryjne:-) Zapraszam na zakupy albo tylko do zwiedzenia, bo oprócz zakupów można zwiedzić niewielkie muzeum farmacji oraz piękne wnętrza.

O Wąchocku na serio...

2011-04-14T15:05:00.003+02:00

Przez Wąchock przejeżdżałem swego czasu kilkadziesiąt razy w roku. Pierwszy raz „byłem” tam gdzieś w latach 80-tych ub. wieku (ależ to brzmi…). Weszliśmy wtedy wraz z bratem na szlak w kierunku Wykusu. Zabudowania klasztorne (duma i najbardziej znany zabytek Wąchocka) zamajaczyły gdzieś na dole. Później przy każdym przejeździe przez Wąchock obiecywałem sobie przystanąć. Nie udawało się jakoś aż do którejś październikowej soboty w ubiegłym roku…
Przed wycieczką w Świętokrzyskie o Wąchocku można przeczytać oczywiście w Wikipedii
Trzeba jednak wiedzieć, a Wikipedia o tym nie wspomina, że na terenie klasztoru znajduje się maleńkie, ale niezwykle ciekawe muzeum pamiątek narodowych i niepodległościowych a pośród nich m.in. listy królów polskich, dowódców powstań, artystów, pisarzy…
Jeśli poświęci się troszkę czasu to przeuprzejmy przewodnik po muzeum i klasztorze opowie nam np. skąd pochodzą dowcipy o Wąchocku (większość z nich na początku była wymyślana przez specjalną komórką UB). Wąchock posiada bowiem olbrzymie tradycje walk niepodległościowych, sięgających czasów powstania styczniowego. Ośmieszanie wizerunku miasta oraz jego mieszkańców miało doprowadzić do całkowitego zmarginalizowania miejscowości i w konsekwencji do jej wyludnienia. Po dużej części się to udało. Wąchock odzyskał prawa miejskie, odebrane ukazem carskim w 1869 r., dopiero w 1994 r., mimo, iż znacznie wcześniej spełniał wszystkie kryteria wymagane do przywrócenia tych praw.

No i jest KLASZTOR z jego XII w. ścianami i wnętrzami…

Chyba najstarsza rozeta w polskiej architekturze...

Trzeba sobie wyobrazić to wnętrze surowe, bez barokowych "ozdób"...

...takie na przykład

A później warto jeszcze wyjść i obejrzeć Dworek Langiewicza – przez kilka dni Powstania Styczniowego faktyczną siedzibę rządu Wolnej Polski...:-)

...i kawałeczek obowiązkowej historii współczesnej :)

La rossa, la dotta, na grassa… Jednym słowem Bolonia!

2011-04-12T15:20:00.004+02:00

Są miasta, które kocha się od pierwszego wejrzenia. Miłością czystą, szczerą i młodzieńczą, (więc naiwną). Pokochałem Bolonię od pierwszego wejrzenia. Może dlatego, że sporo wysiłku kosztowało mnie jej „zdobycie”.

La rossa…
I to nie wyłącznie z powodu dominującej czerwieni ceglanych ścian. Mimo podporządkowania (od początku XVI w.) pod Państwo Kościelne, Bolonia zawsze byłą i jest do dziś chyba najbardziej antyklerykalnym miastem Włoch. Od 1945 nieprzerwanie do dziś władzę w mieście sprawują komuniści/socjaliści (dziś bardziej różowi niż czerwoni). W Bolonii właśnie jedną z głównych ulic jest Viale Ilic Uljanov Lenin.

La dotta…
To właśnie w Bolonii został założony najstarszy uniwersytet Europy (może nawet świata) – 1088 r. Tutaj studiowali lub byli blisko związani Dante Alighieri, Francesco Petrarca, Giovanni Pico della Mirandola, Albrecht Dürer, Luigi Galvani, Umberto Eco, Romano Prodi, Pierluigi Collina. Oraz oczywiście Jarosław Bogoria ze Skotnik i Mikołaj Kopernik.

La grassa…
Kuchnia bez parmezanu, spaghetti bez sosu bolognese…? Znlazłem w Bolonii kawiarnię. Włoska kawa podana zmęczonemu turyście w takim miejscu działa cuda. Dziś już nie pamiętam, czy bardziej cudowna była kawiarnia, czy kawa…

HOCKNEY - CZYLI SZTUKA JEST WSZĘDZIE I SZTUKĄ JEST WSZYSTKO.

2011-04-10T19:46:00.000+02:00

"Sztuka jest wszędzie i sztuką jest wszystko. Trzeba tylko artysty, który będzie potrafił to pokazać."
Z.K.

David Hockey
Poniższe prace wykonał artysta na iPad (ekran bodaj 3x4 cale) i tablecie iMac (portrety).

Miłej zabawy swoimi telefonami Państwu (i sobie) życzę :-)

BANKSY - CZYLI MURALE I GRAFFITI - CZYLI SZTUKA WIELKA W KAŻDYM WYMIARZE. Cz.III

2011-03-20T18:24:00.000+01:00

Banksy (prawdziwe imię wg gazety The Guardian Robert Banks; wg The Mail on Sunday Robin Gunningham; wg innych źródeł Robin Banksy – brytyjski artysta graffiti urodzony w 1974 roku w Yate blisko Bristolu w Anglii. Jego prace pojawiają się na ulicach Londynu i w innych miejscach na świecie.
Banksy używa różnych technik do przekazywania swoich wiadomości, najczęściej humorystycznych lub związanych z polityką. Jego oryginalna forma sztuki ulicznej, łącząca ze sobą graffiti i charakterystyczną technikę szablonową oraz odważne i często bardzo ryzykowne umiejscowienie prac, zyskała uznanie artystów i została zauważona przez media. Za Wikipedią.

Dla mnie to jeden z najwybitniejszych współczesnych artystów, bo chyba dziś już nikt nie ma wątpliwości, że graffiti jest sztuką? :)
Pokazywane niżej zdjęcia to najprawdopodobniej prace tego artysty.

I pomyśleć, że wszystko zaczęło się od Paola Uccello (1397-1475) i jego "Bitwy pod San Romano"...

MEKSYK - CZYLI MURALE I GRAFFITI - CZYLI SZTUKA WIELKA W KAŻDYM WYMIARZE. Cz.I I

2011-03-13T21:46:00.000+01:00

Palacio de Gobierno (Guadalajara)- Jose Clemente Orozca
Zdjęcia 4 i ostanie najlepiej oglądać w nowym oknie i w oryginalnej wielkości:-)

MEKSYK - CZYLI MURALE I GRAFFITI - CZYLI SZTUKA WIELKA W KAŻDYM WYMIARZE. Cz.I

2011-03-12T22:09:00.000+01:00

Mural (z angielskiego mural oznacza ścienny) − nazwa pochodzenia hiszpańskiego oznaczająca w skrócie dzieło dekoracyjnego malarstwa ściennego, najczęściej monumentalne. Sięgają czasów prekolumbijskich i są chyba największym wkładem Meksyku w rozwój sztuki współćzesnej.
Malowidła takie, w zależności od intencji twórcy, mogą mieć na celu impresję odbiorcy lub reklamę jakiegoś produktu.
Murale można zdefiniować jako wielkoformatową grafikę na ścianach budynków.

Graffiti – napisy lub symbole zamieszczane na ścianach i murach, zazwyczaj w sposób nielegalny. Dzieli się na malowanie "z ręki", a więc za pomocą samych farb oraz na malowanie z szablonów polegające na przykładaniu do ściany wcześniej wykonanych szablonów i pokrywaniu wolnych obszarów farbą.
Graffiti uliczne wykonywane jest też czasem za pomocą innych technik – np. pędzla i wodnej farby akrylowej, naśladuje się tutaj jednak zawsze efekty uzyskiwane za pomocą klasycznej metody z farbami w sprayu.
Do malowania graffiti najczęściej używa się sprayu (farba w aerozolu w puszkach) do tagów - markerów.

Meksykańskie murale z Palacio Nacionale (Mexico Citi) i Palacio de Gobierno (Guadalajara)w cz.II.

Dama z portretu

2011-02-24T15:02:00.001+01:00

Wypadki takie znamy od czasów Pigmaliona
Akt urodziwej damy palety mistrz wykonał
Już dzieło swego pędzla przelicza na pieniądze
Gdy nagle jął go wpędzać ów wizerunek w żądze

To wzrokiem w damie tonie i robi mu się smutno
to znów podbiegnie do niej i ucałuje w płótno
Tak męczy się nasz plastyk, a los mu figla płata
uczuciem do niewiasty co jest non consumata

Aż raz gdy golnął wina wśród zaklęć czułych szeptu
spogląda, a dziewczyna zstępuje doń z portretu
lecz że malował damę Picassa szkołą znaną
oddzielnie każdy fragment z portretu zszedł i stanął
oddzielnie ten, oddzielnie ten, oddzielnie każdy stanął

A kiedy w drżących dłoniach połączył je w kształt szczęścia
zrozumiał, że zapomniał o kilku ważnych częściach
Współcześni mistrze jak tu wam teraz nie powtarzać
Nie twórzcie damskich aktów bez spisu inwentarza.
2,4, 6, 2,4,6 bez spisu inwentarza.

Jeremi Przybora

Goya

2011-02-02T13:49:00.001+01:00

Nie wiem, na którym blogu powinienem umieścić ten post. Polityka to raczej domena antyfaszysty. Sztuka gości tutaj. A to przecież jedno z najbardziej znanych dzieł Francisco Goyi...

"Okładający się kijami"

Wrzask w niebo uderza wysokie
I z trzaskiem krzyżują się kije.
Pod zmierzchu złocistym obłokiem
Co sił w grzbietach swój swego bije.

Pijany wolności wyrokiem.
Ugrzęźli na dobre w Ojczyźnie
Jak krzywe wrośnięci w nią drzewa.
I żaden się z nich nie wyśliźnie.
(...)
Ich twarze od wrzasku skarlałe.
Potężni się czują i wzniośli
Rachując korzyści i kości
Bezwzględnym klekotem pałek.

Prócz plucia i stania w rozkroku
O niczym nie mają pojęcia;
Lecz mimo to wierzą głęboko,
Że czeka ich cud Wniebowzięcia...
Gdy tylko zatłuką się w mroku.

Jacek Kaczmarski 4.3.2000

Cud, miód i włoskie orzeszki. Czyli będzie reklama!

2011-01-11T11:51:00.001+01:00

Od kilku lat regularnie w co drugą niedzielę rano na antenie pr. II Polskiego Radia ukazują się „Gawędy o sztuce”. Autorką gawęd jest pani Bożena Fabiani. Pod koniec ubiegłego roku (chyba w listopadzie) „Gawędy o sztuce” ukazały się drukiem!
„Gawędy o sztuce. Dzieła, twórcy, mecenasi” wydało Wydawnictwo Naukowe PWN.
Pani Bożena Fabiani to świetna gawędziarka – przyzna to każdy, kto chociaż raz poświęcił kwadrans na wysłuchanie jej radiowej audycji. Lektura gawęd jest równie pasjonująca, bo autorka pisze prostym i pięknym, wciągającym czytelnika językiem, unikając przy tym określeń i nazw niezrozumiałych dla nieprzygotowanego odbiorcy. (Nazwiska i nazwy włoskie podaje także w formie fonetycznej.) Opowiada o dziełach sztuki, ale nie zapomina o ich autorach, umiejętnie wplatając dykteryjki i dowcipy. Część gawęd poświęcona jest mecenasom słynnych artystów. Autorka ujawnia słabostki wielkich i nie stroni od plotek…
Rzućmy okiem na spis treści: Vasari, Cimabue, Giotto, Fra Agelico, Botticelli, della Robbia, Leonardo… Ale także Lukrecja Borgia, Ludovico Gonzaga i Izabella d’Este – postrach artystów. Koniec gotyku i narodziny renesansu. Wspaniała epoka wspaniałych ludzi.
Nam nadzieję, że szybko ukaże się piórem dalszy ciąg gawęd pani Fabiani. Nie mogę doczekać się Michała Anioła i Caravaggia, Chardina i Tycjana…
A Wam życzę wciągnięcia w wir czytania!

Książkę jest już niestety dość trudno kupić. Pierwszy nakład, łącznie z dodrukami, rozszedł się jak ciepłe bułki. Nie ma jej w księgarniach internetowych, nie ma w księgarniach PWN. Jest jeszcze w stacjonarnych punktach sieci MPiK.
Koszt 39,90 zł.

Ojaciewmorde, czyli reminiscencje Gwiazdki

2011-01-03T18:17:00.001+01:00

Sztuka jest tą dziedziną, której człowiek uczy się całe życie. I w sumie tak być powinno.
Na gwiazdkę dostałem książkę. Wiadomo, że rzeźba jest NAJTRUDNIEJSZĄ, NAJPIĘKNIEJSZĄ I NAJWAŻNIEJSZĄ ZE SZTUK (no dobra, architektura też). Dlatego dostałem książkę "1000 genialnych rzeźb" - Joseph Manca, Sarah Costello. Przeglądam ja sobie to dzieło, czytam, podziwiam... A tu łup - błąd. Gdzie tam błąd, to WIELBŁĄD. Bo oto pośród cudów starożytności znajduję to:

Autor nieznany. Posąg Afrodyty(?) Nemi Włochy, ok. 350 p.n.e. Brąz, wysokość 50,5 cm. Luwr, Paryż. Sztuka etruska.
Nic więcej nie znalazłem... I oczywiście to nie błąd autorów:-)

Czy ta półmetrowa postać Afrodyty (a może Diana, skoro w Nemi stała jej prastara świątynia) powstała przypadkiem? Skąd taka forma w czasach, kiedy powstały realistyczne rzeźby Chimery czy Wilczycy Kapitolińskiej? Być może była przedmiotem użytkowym? Ile jeszcze pytań? Czym nas zaskoczą kolejne znaleziska?

Przybyło kolejne marzenie... Bardzo bym chciał obejrzeć tę figurkę na własne oczy :-)

I have a Dream

2010-12-13T20:37:00.000+01:00

Przyśniło mi się, że Polska stała się monarchią. Dobry cesarz trzymał za mordę Litworów, Białorekinów, Ukrwiaińców, Słodziaków i kilka pomniejszych nacji. Ale także trzymał za mordę całą administrację cesarską, wojsko, policję, sądy a nawet kościół. Kościół był w końcu narodowy – polsko-słowiański.
Dobry był nasz cesarz. Rządził mądrze i sprawiedliwie. Gdy paliwo było zbyt drogie, kazał obniżyć jego cenę. Kiedy dowiedział się z TViN i POLsetu, że łódzkie dzieci nie miały na lody, to kazał każdemu dzieciakowi dać po lodzie od cesarza. Jak górnicy z hutnikami przyszli do miłościwie panującego i padli do jego złotych kapci prosząc o ulżenie ich ciężkiej doli, to nasz Cesarz wezwał natychmiast Ministra Gospodarki i polecił mu dać każdemu górnikowi z hutnikiem po dodatkowym wolnym dniu w tygodniu (nie licząc wszystkich wolnych sobót, świąt, niedziel i piątków po południu).
Dobry był nasz cesarz. Rolnikom też ulżył zdejmując z nich znienawidzony KLUS. Nauczycielom i dzieciakom dał w czerwcu trzeci miesiąc wakacji. Przecież ogólnie wiadomo, że czerwiec to najpiękniejszy miesiąc i dni są wtedy najdłuższe.
Był tak mądry, że pozwolił narodowcom bić pederastów i gwałcić lesbijki, a pederastom i lesbijkom gwałcić i katować narodowców. Byle nikt nikomu się nie żalił publicznie, że jest bity czy gwałcony. Bo wtedy groził dekretem o zakazie narodowstwa, pederastii i innych zboczeń. A kto by się odważył na złamanie dekretu? Każdy wiedział, że takie złamanie powoduje nie tyle słuszny gniew, ile smuci Najmiłościwszego.
Na szczęście zostałem brutalnie obudzony. Wojewódzki naśmiewał się z Żydów i Murzynów, Figurski drwił z Prezia i Tuska. Kluzik i Jakubiak były głównymi dziewicami wciąż III RP a w Sejmie zasiadł John Godson Onyekwere - czarny poseł z nieczerwonej już Łodzi.
Lubię ten kraj:-)

O co tu chodzi? Czyli odpowiedź na inny post

2010-11-26T19:08:00.001+01:00

Komputery, rzutniki, tablice interaktywne... Nie mam! Jak ja mam uczyć bez tablic interaktywnych, bez komputera? Nie da się!
To lament z pewnego zaprzyjaźnionego (póki co) bloga.

Dzieści lat temu miałem nauczycielkę plastyki. Miała kasztanowe włosy, chodziła zazwyczaj w żółtym sweterku i spódnicy w brązowo-kremową kratę. Miała najgrubsze okulary, jakie widziałem w życiu. A może tylko taką ja zapamiętałem? Nie miała tablic interaktywnych, miała zwykłe tablice poglądowe. Było ich w sumie może ze dwadzieścia. Stały wsunięte w wysoką, drewnianą skrzynię i były wyciągane przez dyżurnego na początku lekcji. A my mieliśmy zwykłe szare książki do nauki plastyki. Nie miała komputera, miała tablicę taką naścienną (chyba jeszcze czarną), kolorowe kredy. My mieliśmy bloki, farby (zwykłe, dziesięciokolorowe akwarele, podstawowe plakatówki), zwykłe drewniane kredki. Często się podśmiewywaliśmy z jej wyglądu. Ale tylko do momentu, kiedy zaczynała mówić lub rysować. Tłumaczyć i pokazywać. Pamiętam jak dziś, kiedy pewnego dnia na przykładzie zwykłego, białego wazonika wytłumaczyła wszystkim głąbom siedzącym z otwartymi gębami, czym jest światłocień. Stawiała wazonik w różnym miejscach klasy, a później za pomocą kredy pokazywała jak go uchwycić na rysunku. Na tablicach pokazywała, jak uchwycili go inni. Ci najwięksi. Oglądając obraz Caravaggia mieliśmy odgadnąć skąd pada światło. To wcale nie było łatwe!
Pamiętam, jak podczas ślicznego mroźnego dnia zabrała nas na zaśnieżone pola i na żywo tłumaczyła, czym jest perspektywa, horyzont, światłocień, ile odcieni na biel.
Na następnej lekcji pokazała na zielonej tablicy jak przenieść tę perspektywę na płaską kartkę. Pokazała też, jak zrobili to inni. Ci najwięksi. Leonardo i Hobbama.

Co w sobie miała ta kobieta, o czym wiedziała, co potrafiła, że nas rozbrykane, normalne dzieciaki potrafiła z otwartymi gębami utrzymać przez 45 minut lekcji? Miała charyzmę i morze, morze chęci. No i miała podręcznik, tablicę i kolorowe kredy…
Tyle wystarczy, by rozbudzić dziecięcą miłość do sztuki.

Wenecja

2010-11-19T10:53:00.001+01:00

Niektóre miasta, jak zapakowane pudełka pod choinką, kryją nieoczekiwane dary, tajemne rozkosze. Niektóre miasta pozostaną na zawsze takimi zapakowanymi pudełkami, szkatułkami nierozwiązalnych zagadek, niedostrzegalnych nie tylko dla przyjezdnych urlopowiczów, lecz nawet dla najbardziej upartych, dociekliwych podróżników. Żeby naprawdę poznać takie miasto, żeby je niejako rozpakować, trzeba się tam urodzić. Taka jest Wenecja. Po październiku, kiedy adriatyckie wiatry wywieją ostatnich Amerykanów, nawet ostatnich Niemców, uniosą ich, a w ślad za nimi ich lotnicze bagaże, ukazuje się inna Wenecja: klan weneckich elegants, kruchych diuków w haftowanych kamizelkach i laskonogich contess wspartych na ramionach bladych, tykowatych kuzynków; jamesowskie stwory, romantycy z d’Annunzia, którzy nigdy by nie wychynęli ze swoich palazzo w letni dzień, kiedy się roi od cudzoziemców, wynurzają się teraz, żeby karmić gołębie i przechadzać się pod arkadami na Piazza San Marco, wstąpić na herbatkę w hallu u Danieleigo (Gritti jest zamknięty do wiosny) lub, co najzabawniejsze, sączyć koktajle Martini i pogryzać grzanki z serem w przytulnych pieleszach Amerykańskiego Baru Harrego, tak niedawno jeszcze wodopoju rozwrzeszczanych hord zza Alp i mórz.

Truman Capote „Ukryte ogrody” z tomu „Muzyka dla kameleonów”.

Uroczyste odsłonięcie

2010-11-16T21:11:00.001+01:00

- Słuchaj synek, jeszcze jedno takie białe coś, jak to pod nami, a pożałujesz.

- Słuchaj tatuś, a czego ja mam żałować? Po pierwsze, kiedy w końcu zakumasz, że jak ja pożałuję, to i ty pożałujesz? A co ci zrobiła ta ptaszyna, żeby i ona musiała żałować? Z resztą możesz mi sam wiesz co…

Tu znacząco zawiesił głos, a stary, siwy ojciec popatrzył w górę. Na ziemi powiedzieliby, że popatrzył wymownie w niebo, ale on, z racji miejsca, w niebo nie mógł patrzeć.

- Drugi raz za tych baranów nie będę umierać, z resztą na dół się nie wybieram. A tobie dobrze radzę, też na dole się nie pokazuj. I najlepiej się w nic nie mieszaj. Bo co się pojawisz albo się wtrącisz, to gotowe nieszczęście. Jak nie potop, to ufo albo jakiś pożar na pustyni. Barany chcą mieć cielca, to niech mają. Mnie tylko wkurza, że kiedyś to był chociaż złoty, a teraz to z jakiegoś tam betonu. I jeszcze się kłócą, który cielec większy. Z resztą tak obiektywnie popatrz…

Tu gestem rozgarnął chmury.

… Czy to jestem ja? To raczej twoja podobizna, tylko cię troszkę odmłodzili…

Ptaszek nie brał udziału w rozmowie. Latał ponad dyskutującymi głowami.

NIECH ŻYJE KRÓL?

2010-11-07T13:34:00.002+01:00

Będzie reklama :-)

2010-10-19T14:00:00.001+02:00

Jeśli ktoś czasem zajrzy na mój blog, to bez trudu zauważy moją fascynację Włochami, szczególnie Toskanią. Zainteresowanie Toskanią wynikło w dużej mierze z tej książki:

To nie jest zwykły przewodnik. To, tak jak w podtytule, przewodnik subiektywny. To oprócz masy faktów typowo przewodnikowych (gdzie i jak jechać, co i gdzie obejrzeć czy zjeść) opowieść o Toskanii i jej skarbach, a ludziach tam żyjących, o klimacie dużych miast i maleńkich wiosek.

To ostatniej podróży zapadło postanowienie - na razie dość Toskanii, dość nawet zabytkowych miast północy. Jadę na południe!
Tym bardziej chętnie sięgnąłem po kolejny przewodnik duetu Goławska - Lindenberg.

Sięgnąłem w ciemno, bez czytania obwoluty na okładce, licząc, że mam przed sobą przewodnik, inny niż wszystkie, ale jednak przewodnik. A tu niespodzianka - to nie przewodnik.
"Ta opowieść narodziła się z pasji, z tęsknoty do palącego słońca i oślepiającej bieli fasad, z przyspieszonego bicia serca na myśl o zbliżającym się dniu wyjazdu, z radości, która mnie ogarnia, gdy rusza pociąg, gdy ląduje samolot, gdy samochód pokonuje kolejne kilometry autostrady - z tych wszystkich doznań, które towarzyszą głębokim i silnym uczuciom. Jest to książka o miłości."
Jeśli katedra, to więcej tu o bieli czy szarości jej ścian, jeśli restauracja, to więcej o klimacie niż o cenach. Więcej o kotach niż cenach.
"Gdzie zaczyna się południe? Może w rzymskim Lacjum, może już na krańcach Umbrii, w górzystej Abruzji, a może dopiero w chaotycznych Kampanii i Apulii?(...) Szukam więc własnych granic, bardziej emocjonalnych niż geograficznych. "
Autorzy nie dają jasnej odpowiedzi na pytanie postawione na pierwszej stronie książki. Bo we Włoszech chyba nie ma prostych odpowiedzi...

List w sprawie polonistów

2010-10-14T17:13:00.000+02:00

Polonista to nie zawód, tylko hobby,
Polonistą być - nie życzę nikomu.
Polonista po godzinach nie dorobi,
Choćby zabrał robotę do domu.
Polonista nie wędruje po mieszkaniach,
Nie odzywa się wchodząc ze dworu:
- Bardzo ładnie rozbieram zdania,
Czy jest jakieś stare zdanie do rozbioru?
Choćby szukał, racji i pretekstów
I tak zawsze pozostanie na uboczu -
Mniej się ceni analizę tekstu
Od banalnej analizy moczu...
Cera blada, na portkach łaty,
Rozmaite braki w kondycji,
Oświeceniem nie oświecisz sobie chaty,
Pozytywizm nie poprawi twej pozycji.
Poloniście sterczą chude żebra
Jak sztachety mizernego płotu,
Gdy się jeden raz u Kaśki rozebrał,
To się składał z orzeczenia i z podmiotu.
A jak inny zleciał kiedyś z ławki,
Bo był gapa wyjątkowa i niezguła,
To zostały zeń cztery przydawki,
Dwa zaimki i partykuła.
Polonista, niepoprawny romantyk,
Nie największym się cieszy mirem,
Ale ja mu - laury i akanty,
Ale ja mu - kadzidło i mirrę!
Ale ja go całuję w ramię,
Ale ja go podziwiam i cenię,
A ty przed nim na kolana, chamie,
Cały w złocie i citroenie.
Bo jeżeli jesteś i ja jestem,
To dlatego, że stojący na warcie
Polonista znużonym gestem
Kartki książek przewracał uparcie
Za kajzera i za Hitlera,
I za cara, i za sekretarzy paru,
I dlatego właśnie nie umiera
Coś ważnego, co nazywa się Naród.
Więc zamieszczam na końcu listu
Ja, satyryk, błazen i ladaco,
Zdanie proste: - Kocham polonistów!
Rozwinięcie zdania: -
... bo jest za co!

Andrzej Waligórski

Apollo i Marsjasz. Tycjan i Herbert

2010-09-29T14:46:00.002+02:00

właściwy pojedynek Apollona
z Marsjaszem
(słuch absolutny
kontra ogromna skala)
odbywa się pod wieczór
gdy jak już wiemy
sędziowie
przyznali zwycięstwo bogu
mocno przywiązany do drzewa
dokładnie odarty ze skóry
Marsjasz
krzyczy
zanim krzyk jego dojdzie
do jego wysokich uszu
wypoczywa w cieniu tego krzyku
wstrząsany dreszczem obrzydzenia
Apollo czyści
swój instrument
tylko z pozoru
głos Marsjasza
jest monotonny
i składa się z jednej samogłoski
A
w istocie
opowiada
Marsjasz
nieprzebrane bogactwo
swego ciała
łyse góry wątroby
pokarmów białe wąwozy
szumiące lasy płuc
słodkie pagórki mięśni
stawy żółć krew i dreszcze
zimowy
wiatr kości
nad solą pamięci

wstrząsany dreszczem obrzydzenia
Apollo czyści swój instrument
teraz do chóru
przyłącza się stos pacierzowy Marsjasza
w zasadzie to samo A
tylko głębsze z dodatkiem rdzy
to już jest ponad wytrzymałość

boga o nerwach z tworzyw sztucznych
żwirową aleją
wysadzaną bukszpanem
odchodzi zwycięzca
zastanawiając się
czy z wycia Marsjasza
nie powstanie z czasem
nowa
gałąź
sztuki - powiedzmy - konkretnej
nagle
pod nogi upada mu
skamieniały słowik
odwraca głowę
i widzi
że drzewo do którego przywiązany był Marsjasz
jest siwe
zupełnie

“Le horreur de Rome” Le Corbusier

2010-09-27T12:47:00.018+02:00

Dzisiejsza notka jest dedykowana wszystkim tym, którzy niczym pan Le Corbusier, uważają, że barok jest okropny, przesadny, nudny, wulgarny etc.

Szukając zdjęć słucham Vivaldiego, w kolejce czeka Bach. Händel jest zbyt ciężki na tak uroczy dzień.

Jakie to “Le horreur de Rome” – obrzydliwości rzymskie – miał na myśli Le Corbusier?

Może fontanny Berniniego?

(to nie pomyłka, Nicolo Salvi przywrócił do życia znacznie wcześniejszy projekt Giovanniego Lorenza Berniniego)

A może te kilka budowli?

Może nie lubił rzeźby? Może to któraś z tych wydała mu się wulgarna albo nudna?

A ja lubię barok, nawet z jego złotymi, tłustymi aniołkami :-)

Wolę ich uśmiechnięte, pyzate buzie niż to:

"Jednostka mieszkaniowa", Marsylia - Le Corbusier

Muzeum w Ahmedabad 0 Indie - Le Corbusier

No i uwielbiam barokowego Vivaldiego i jeszcze bardziej barokowego Bacha :-)

La rossa, la dotta, la grassa… Jednym słowem Bolonia!

2010-09-22T17:50:00.000+02:00

Są miasta, które kocha się od pierwszego wejrzenia. Miłością czystą, szczerą i młodzieńczą, (więc naiwną). Pokochałem Bolonię od pierwszego wejrzenia. Może dlatego, że sporo wysiłku kosztowało mnie jej „zdobycie”.

La rossa…
I to nie wyłącznie z powodu dominującej czerwieni ceglanych ścian. Mimo podporządkowania (od początku XVI w.) pod administrację Państwa Kościelnego, Bolonia zawsze była i jest do dziś chyba najbardziej antyklerykalnym miastem Włoch. Od 1945 nieprzerwanie do dziś władzę w mieście sprawują komuniści/socjaliści (dziś bardziej różowi niż czerwoni). W Bolonii właśnie jedną z głównych ulic jest Viale Ilic Uljanov Lenin.

La dotta…
To właśnie w Bolonii został założony najstarszy uniwersytet Europy (może nawet świata) – 1088 r. Tutaj studiowali lub byli z nim blisko związani: Dante Alighieri, Francesco Petrarca, Giovanni Pico della Mirandola, Albrecht Dürer, Luigi Galvani, Umberto Eco, Romano Prodi, Pierluigi Collina. Oraz oczywiście Jarosław Bogoria ze Skotnik i Mikołaj Kopernik.

La grassa…
Kuchnia bez parmezanu, spaghetti bez sosu bolognese…? Znalazłem w Bolonii kawiarnię. Włoska kawa podana zmęczonemu turyście w takim miejscu działa cuda. Dziś już nie pamiętam, czy bardziej cudowna była kawiarnia, czy kawa…

ZEGARY WIEŻOWE I ŚCIENNE WŁOCH cz.3

2010-09-16T12:29:00.000+02:00

RZYM

WATYKAN

WENECJA

I na ten rok chyba wystarczy :)

ZEGARY WIEŻOWE I ŚCIENNE WŁOCH cz.2

2010-09-08T18:19:00.001+02:00

PISTOIA (Toskania)

PRATO (Toskania)

cdn... :-)

ZEGARY WIEŻOWE I ŚCIENNE WŁOCH cz.1

2010-09-08T17:30:00.000+02:00

Ponad rok temu zamieściłem kilkanaście zdjęć zegarów (i zegarków) z różnych miejsc w Toskanii. W tym roku miałem możliwość zwiedzenia kilku toskańskich miast, w których nie byłem w ubiegłym roku. Udało mi się także odwiedzić kilka innych miast włoskich. Niektóre ich zegary poniżej:-)
Porządek alfabetyczny:-)

BOLONIA

Ten zwykły dworcowy zegar wiszący na ścianie dworca kolejowego w Bolonii wskazuje zawsze godzinę 10.25. O tej godzinie 2 sierpnia 1980 r. stanął i nie został ponownie uruchomiony. Jest pamiątką i ostrzeżeniem. O 10.45 na dworcu w Bolonii wybuchła bomba, która zabiła 85 osób a 200 raniła. To największy zamach terrorystyczny w powojennej historii Włoch.

PISA (Toskania)

cdn... :-)

Dla Beaty...

2010-07-31T17:55:00.000+02:00

Museo dell'Opera del Duomo - Florencja, płaskorzeźby Donatella z Campanili Giotta.

Popowrotowy spleen

2010-07-23T23:25:00.000+02:00

Jak co roku trzeba było wrócić. Niestety. Brak podsuszonych oliwek w słodkiej zalewie. Brak szynki (dla mnie może być nawet sucha, słona i z lekka śmierdząca), brak sera dojrzewającego ileś tam miesięcy czy lat. Brak pizzy na cieście tak cienkim jak opłatek. Brak w końcu (a może przede wszystkim?) wina za 1,5 do 3 euro za litr, lanego z balona w butelki... Ale jakiego wina? Bo kto wie, czym jest lampka savignone ze wzgórz gdzieś z Valdarno, o zapachu brzoskwini, smakującego jeszcze lepiej po lekko gorzkiej lampce orvieto? Albo lampka cudownego białego (gdzież tam ono było białe... było złote, jakby dotknięte midasowym palcem), chłopskiego wina, podanego niczym najlepszy szampan w kubełku z lodem, podarowanego przez zaprzyjaźnionego właściciela pizzerii? Ehh...
A może raczej brak galerii Uffizi? I tego delikatnego niedowierzania, że Botticelli wcale nie jest tak doskonały. I tej radości, że Głowa Meduzy w oryginale jest straszniejsza, niż nawet na najlepszej reprodukcji. Albo to fantastyczne zaskoczenie, że było mi dane obejrzeć dwa portreciki dzieci Chardina?

Zajrzyj konieczmie - Muzeum utracone

2010-05-22T19:56:00.000+02:00

To nowa inicjatywa. Ale tylko jej przyklasnąć! Jeśli ktoś może pomóc, to wiem, że każda pomoc jest mile widziana!

MUZEUM UTRACONE

Cytaty, cytaty... i znów cytaty...

2010-04-15T22:38:00.000+02:00

"Bogactwo Włoch stworzyło jedyną w swoim rodzaju koniunkturę na artystów. Nie byli uważani za rzemieślników. Najwięksi z nich byli uważani za bohaterów narodowych, podobnie jak na polu literatury Dante, Petrarca czy Boccaccio. Instynkt Włochów nie czynił bohaterami papieży ani królów, ani wodzów, ale właśnie pisarzy i artystów. Rozumiejąc to Vasari dla pierwszych używa określeń takich jak najświętszy, wspaniały, jaśnie oświecony, boży lub natchniony. W ten sposób wychwalając możnych, a wielbiąc twórczych, okazuje wyższość intelektu nad władzą. Przepoił tym poglądem umysły swych rodaków."

Wstęp do "Żywotów najsławniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów" Gorgio Vasariego. Tłumaczenie Karol Estreicher

PRAWDA? TYLKO TU I TYLKO TERAZ...

2010-04-09T18:14:00.000+02:00

Caravaggio
(Kazimierz Wierzyński)

Diable, dlaczego mnie jesz?

Malowałem Zbawiciela, dzieciątko Jezus,
Ojca
i Syna,
jak urodził się w stajni,
jak uczył się chodzić,
jak zdejmowali go z krzyża.

Dlaczego mnie jesz?

Malowałem flagellacje i tortury świętych,
malowałem Meduzę z wężami,
dzikie zmysły moje, niepokój, gwałtowność, okrucieństwo.
Malowałem Abrahama, jak z nożem klęka nad Izaakiem
i dusi go.
Malowałem jak obcina się głowy,
jak strzyka krew z szyi Holofernesa,
jak Salome patrzy na pełną misę,
jak Dawid trzyma za włosy obcięty łeb Goliata -
moją głowę, mój autoportret,
który ma usta otwarte i krzyczy:
Dlaczego mnie jesz?

Rzuciłeś w moje serce szaleństwo,
napełniłeś oczy moje krwią,
kazałeś mi zamordować człowieka, zabić przyjaciela
i bać się i uciekać przez poszarpane życie.
A przecież służyłem wiernie,
malowałem Pana naszego jedynego Jezusa Chrystusa,
jak żył i umierał, jak zdejmowali go z krzyża
i za nim powtarzam słowa przedśmiertne:
Panie, czemuś mnie opuścił?

The Day After

2009-10-20T17:46:00.000+02:00

– No to mi się zachciało – pomyślał Autor. – To szuflada była już za mała? Było tyle czytać?
Było TYLKO czytać. A pisanie zostawić tym, co się na pisaniu znają! Dogonić Nabokova. Pisać jak Joyce a co najmniej Greene! Też pomysł.
W głowie Autora od ponad tygodnia latała sępica (już sam biedny nie wiedział czy sępica, która tak naprawdę była kondorzycą, czy kondorzyca w piórkach sępich). Gdzieś w środku czaszki, na wysokości potylicy, przykuty Promek apelował, by go w końcu uwolnić. Koniec świata był także coraz bliżej. Głowa Autora co prawda nie była wykuta z szaro-bordowego kazbekańskiego granitu, przypominała raczej głowę pijanego starego fauna, który otworzył oczy po balandze u Dionizosa, ale od tygodnia ciążyła Autorowi niemiłosiernie.
Komentarze wiernych czytelników i wybrednych recenzentek też do czegoś zobowiązywały.
A tu dupa.
- Królestwo za pomysł! – pomyślał Autor.
- Za konia – poprawił czytelnik.
- Plagiat – pomyślał drugi.
Sęp cierpiał, Promek cierpiał, Walter cierpiał a z nimi cierpiał Autor. Cierpiał niczym ten Walter – z czystej i niespełnionej miłości. Z miłości do pisania.

Dziś całkiem przyziemnie Autor wrócił do domu po 10 godzinach pracy. Zdjął zwilżony październikowym deszczem płaszcz, zzuł glany z surowej skóry (niewygodne, ale pasowały do płaszcza i do Linkin Park w słuchawkach) i całkiem przyziemnie sięgnął po program TV. Postanowił twardo, że dziś dokończy opowiadanie, mało tego postanowił, że znajdzie dziś natchnienie do kolejnego, bez butelki czerwonego wina jak poprzednio. Otworzył drzwi do WC.
- To już było! - Krzyknęli zgodnie czytelnicy. Natchnienie na klopie? To już było!
- No to co! - Odpowiedział na głos Autor. Natchnienie na klopie! Nie ja pierwszy i nie ja ostatni! Nieważne gdzie, ważne co! Z resztą nie ma ponoć lepszego miejsca.
Żona spojrzała z kuchni. W jej oczach wyczytał lekkie zaniepokojenie. Uśmiechnął się i zamknął drzwi.
Przerzucił program, potem zaczął czytać. Felieton, artykuł, omówienie seriali. Program I, II, Polsat i TVN na dziś. Nic z tego. Umył ręce, przebrał się i wszedł do pokoju. Domowe kapcie, na szczęście dla otoczenia, skutecznie spacyfikowały zapach skarpetek.
W podstawionym pod nos talerzu z makaronem także nie znalazł natchnienia. Sos pomidorowy był tylko sosem pomidorowym. Żółty ser salami nie chciał dziś robić za parmezan.
Pilot – mecz – nasi do tyłu – jak zwykle. „I co się śni? Podwyżka cen…” Zanucił pod nosem.
Żona poszła pod prysznic, więc włączył komputer i zaczął czytać:

„The Day after - czyli Prometeusz wkurzony
W grudniu szczyty Kaukazu zawsze są głęboko zakopane w śniegu. Dni rzadko bywają słoneczne a temperatura nigdy nie podnosi się ponad magiczną granicę zera stopni Celsjusza. Czy w dzień, czy w nocy dla zabłąkanego turysty czy doświadczonego alpinisty mróz nie jest problemem. Problemem jest huraganowy wiatr. W tym miejscu świata i o tej porze roku człowiek bez odpowiedniego ubrania i kryjówki umiera w ciągu najwyżej kilkunastu minut. Człowiek tak, ale nie heros. Szczególnie, jeśli herosa grzeje dodatkowo wściekłość.
A Promek był dziś wyjątkowo wściekły. Tak wściekły był ostatnio jakieś 30 tysięcy lat temu, kiedy Zeus ponownie przykuł go do ściany i polecił młodej kondorzycy Etonce, córce Ethona, żeby oprócz wątroby wyrywała mu codziennie śledzionę.
Dziś słońce wzeszło późno i jak zawsze w grudniu nie dało nawet odrobiny ciepła, ale dziś było przynajmniej widoczne, nieprzesłonięte ani przez chmury, ani przez śnieżną zamieć.
Na dwa dni przed Wigilią Bożego Narodzenia 2012 r. ranek zapowiadał się piękny, nawet jak na to zapomniane przez ludzi, bo nie przez bogów, miejsce.
I miał to być dla Promka dzień wyjątkowy. Miał być dniem Wolności. Jednak Promek miał zamknięte oczy i zagryzione wargi. Pięści zacisnął tak mocno, że paznokcie przecięły w kilku miejscach skórę, a krople krwi spadały rubinowymi kryształkami w śnieg. Na przegubach rąk, na przedramionach i ramionach żyły wyszły pod skórę, a ścięgna napięły się tak, że w każdej chwili groziły pęknięciem. Stojący z boku obserwator miałby wrażenie, że tylko okowy, którymi heros był przykuty do gołej, bordowo-szarej skały, powstrzymują wybuch.
Ale obserwatora nie było, a wiszący obok, ale za niewielkim załomem ściany, olbrzymi ptak nie mógł widzieć co dzieje się z bohaterem.
Sytuacja ptaka także nie była wesoła. On nie był przyzwyczajony do wiszenia w pozycji pionowej, a tym bardziej do wiszenia będąc żywcem obdartym z piór!
A Etonka (bo to o niej teraz mowa) była na dodatek płci zwanej u ludzi, nie wiedzieć czemu, ładniejszą.
Znali się z Promkiem od dawna, od jakiś 30000 lat. Przez te lata poznali się, nawet polubili. Ale dziś, będąc mądrą i doświadczoną kondorzycą, Etonka cieszyła się, że heros jej nie widzi, wolała się nawet się nie odzywać. Dziękowała w duchu przypadkowi, że na ścianie obok Promka nie było dość miejsca, by ją tam ukrzyżować.
Miała nadzieję, że za czas jakiś złość Promka nieco złagodnieje, może całkiem minie. Wtedy znów będą mogli porozmawiać.
Słońce minęło już grudniowy zenit i zaczęło podążać ku zachodowi.
- Promek to tylko 100 lat… Powiedziała nieśmiało. Jakoś nam to zleci.
Odpowiedzi jednak nie było. Wyraz twarzy Promka nie zmienił się, jednak, o ile to w ogóle możliwe, żyły i ścięgna napięły się jeszcze mocniej.”

- Naprawdę nie masz co robić?
Nie zauważył, kiedy wyszła spod prysznica i stanęła mu za plecami. Obejrzał się zdziwiony. Sępica gdzieś odleciała. Promek zlazł ze skały.
- Mam. Rzucił uśmiechnięty Autor. Przytrzymał przez 5 sekund guzik na obudowie komputera. Cyzelowane przez dwadzieścia minut słowa odeszły w niebyt.
- Poczekaj, jestem za 5 minut, ale nie uśnij.
Wrócił do pokoju po czterech. Nie spała.

Prometeusz dowcipny, czyli koniec świata

2009-10-04T13:05:00.000+02:00

W kwietniu Kaukaz był jeszcze zakopany pod śniegiem. Jednak w dzień pod promieniami coraz mocniej świecącego słońca, wschodnie i południowe stoki zamieniały się już w niewielkie wodospady. Ale w nocy wracał kilkunastostopniowy mróz i skuwał niewielkie potoki i przełomy w bajkowe, szklane, nierealne formy.
Dzisiaj kwietniowe, poranne słońce zaczynało znów topić czapy śniegu na wschodnim stoku Kazbeku. Stróżki wody, wypływające spod śniegu łączyły się i spływały niżej, by większymi potokami zasilać maleńki staw, który powstał w głębokiej rozpadlinie.
To właśnie w tym stawiku Promek zauważył dziś odbicie ptaka zawieszonego na niebie. Musiał krążyć naprawdę bardzo wysoko. Nad Kazbekiem nie latały zwykłe ptaki.
- Wierny niczym żona albo weksel. Pomyślał Promek. Nie pamiętał od ilu lat się spotykali. Dzień w dzień, a właściwie ranek w ranek. Bez względu na pogodę, porę roku, święto na Olimpie czy wojnę na ziemi. Przez ileś tam tysięcy lat próbował zliczyć te zimy. Po którejś jednak przestał, bo już nie był pewny obliczeń. Wiedział, że ptaszysko mogłoby mu pomóc, ale nie chciał pytać wprost, wolał je dziś podrażnić.
Kondor kręcąc coraz mniejsze okręgi powoli zniżał lot, aż usiadł na ostrym występie bordowo-szarej, granitowej skały. Wulkan, który ją kiedyś urodził był starszy, niż wszyscy bogowie olimpijscy razem wzięci dodając nawet Kronosa. Może tak stary jak sam Uranos?
- Uważaj se, bo sęp nóżki pokaleczysz – rzucił Promek.
- A ty bardziej dbaj o swoje bebechy niż o moje nóżki – odcięła się Etonka.
- Ja tak prawie z miłości, w końcu jak się pokaleczysz, to cię Stary wyśle na przymusowe leczenie i znów mi w zastępstwie przyśle tego głąba, twojego brata..
- Ty Promek uważaj, co mówisz. Może i głąb, ale to w końcu mój brat.. Nawet po tatusiu imię nosi. Niestety albo stety. A z głupków też bywają korzyści – choćby z takiego Epitemka. Pamiętasz go jeszcze?
Jak mógł nie pamiętać swojego głupiego brata? Poznał nawet panią Dorę.
- Dla jednego z Epimetka korzyść a dla innych pech… A co do tatusia – wielki był z niego sęp i stary. Ale wiek mędrcem nie czyni. Z resztą widział kto mądrego sępa? Nawet Herakles tak się śmiał, że dwa razy w jaśnietatusia spudłował, nim go w końcu wypchał. Choć sam bystrością nie grzeszył.
- Eton nie był sępem tylko kondorem! Kto jak kto, ale ty powinieneś pamiętać jego rodziców a pewnie i dziadów.
Pamiętał i rodziców i dziadów.
- Tiaa, teraz się czepiasz mojego wieku? Weź się lepiej do śniadanka. Smacznego. Ale najpierw się może przywitasz oficjalnie i odczytasz mi wyrok Starego.
- Znasz to na pamięć.
- No to co? Rwanie bez wyroku? Nie dam się!
- Wiesz co Promek, nawet bym ci dziś darowała, zgaga mnie męczy, ale Stary… Nie wiem skąd, ale cholera on wszystko wie. Chyba ten Srelmes mu donosi.
- Ty uważaj, co mówisz. Dla kogo Srelmes to Srelmes. Cała twoja sępia rodzina razem wzięta nie lata lepiej od niego.
- Ty bronisz kabla? Z resztą, czego się spodziewać po złodzieju – zaśmiała się swoim kondorzym śmiechem, przypominającym krakanie. – A jak jeszcze raz nazwiesz mnie sępem, to nie tylko po wątrobie i śledzionie cię połaskoczę, ale o trzustkę zahaczę.
- Wiesz co Atenka (wiedział, że to przejęzyczenie ją połaskocze po kryzie z kasztanowych piór na końcu szyi), strasz sobie braciszka, a przy wątrobie zadław się woreczkiem żółciowym. Wam, katom, tylko czynić swoją powinność!
- Ha, ha do wątroby zdążyłeś się przyzwyczaić? Najpierw 30 lat, teraz…
- Mam cię – pomyślał z triumfem Promek – bez pytania zaraz się dowiem ile mi jeszcze zostało tego wiszenia!
… ile to już lat odkąd wisisz ponownie i pozbywasz się dodatkowo śledzionki? A trzustka byłaby jakimś novum? Spróbujemy? Chyba się mimo wszystko trochę tu nudzisz?
- Ta jest cwana i nauczyła się łaciny przez te lata – pomyślał. Z tamtym głupkiem by się udało. Ale co tam, może później się wysypie albo jutro się uda. – Dobra sępie, bierz się do dzieła, bo śniadanko stygnie.
Mimo wszystko tę część spotkania wolał mieć już za sobą. Do codziennego wyszarpywania wątroby zdążył się przyzwyczaić, ale do wątroby i śledziony jeszcze nie przywykł. W końcu to pierwsze znosił kiedyś przez 30 lat, jednak teraz Stary przykuł go ponownie, a do wątroby dołożył śledzionę i kazał dokończyć wcześniejszą karę. Poczekał tylko, aż Dejanira wykończy Heraklesa.
- Nie stygnie, a się podgrzewa. Zaraz słoneczko wejdzie wyżej. Ja mam czas, ty też raczej się nigdzie nie spieszysz?
Co by nie powiedzieć, była inteligentna. Złośliwa i inteligentna. Czknęła.
- Jak przestaniesz nazywać mnie sępem, to tylko ci przetnę skórę na brzuchu. Ale ty wrzeszcz w niebogłosy. Niech Srelmes słyszy.
No tak, pomyślał, coś z nią nie w porządku. Popatrzył na nią uważniej. Naga skóra na głowie i szyi była dziś mocno zaczerwieniona. Lśniące, czarne pióra dziś były matowe i jakby miejscami poprzycierane. Białe zakończenia lotek zszarzały. Etonka była dziś jakaś inna, nieświeża. Promek nie wiedział, czy bardziej jej współczuje, czy bardziej się cieszy.
Tylko z nią mógł porozmawiać, w bystrości nie ustępowała nawet Atenie. Swoje zadanie wykonywała delikatnie i szybko. Była narzędziem, ale i jednocześnie katem. Gdyby był wolny, mógłby się z nią nawet zaprzyjaźnić. Na swój sposób przyjaźnili się nawet teraz.
- Mam syndrom sztokholmski? Jasna cholera – pomyślał. - Ty Etonka jesteś dziś dziwna. Zakochana? – strzelił.
- A ty głupi jak zwykle. Przejadłam się wczoraj. Przejadam się z resztą codziennie. Nie dość, że Stary dołożył śledzionę, to masz jeszcze powiększoną wątrobę. Musiałeś tyle chlać na przepustce?
- Nie planowałem powrotu – rzucił.
- A wczoraj byłam na imprezie - kontynuowała. Kichy nie chodzą w parze z ambrozją i nektarem. Zgaga mnie męczy.
- Dobra, tnij, ale powiedz najpierw, co to za okazja była, że i ciebie zaprosili. Zeus to wyjątkowy kutwa.
- Dziś jest 20.12.2012. powinnam ci wyrwać kichy po raz 10950000!
- Rwij, rwij szybko! Nareszcie! – wykrzyknął dobroczyńca ludzkości – Rwij uczciwie! Jak się Stary, nie daj bóg, dowie, że odwalasz fuszerkę, to ciebie za skrzydełka przybije tu obok, a mnie dołoży z 1000 lat ekstra.
- Nie bój się Promek. Nie przybije i nie dołoży. Nie zdąży…
- A to dlaczego?
- Jam kondor, przepowiednie Majów znam!
Znów się zaśmiała i ukłuła go delikatnie w brzuch.

A bliźniego swego jak siebie samego cz.2

2009-10-01T23:46:00.000+02:00

Zobaczył go przez szybę w drzwiach autobusu. Mimo upływu dwudziestu lat poznał go od razu. Chociaż nie, poznał go już kilka tygodni temu, kiedy poszukiwał w kontenerze ze śmieciami puszek, butelek, makulatury i wszystkiego co da się spieniężyć. Dzięki temu spotkaniu był bogatszy o kilkanaście złotych. Miał wtedy szczęście, bo tamten chyba robił porządki w domu. Wyrzucił kilkanaście butelek po "Perle" i całą torbę pogniecionych puszek po piwie i napojach. W reklamówce z puszkami znalazł jeszcze prawie całą paczkę papierosów, lekko tylko wilgotnych. Przypomniał sobie, że i on robił takie porządki w domu. Zawsze wtedy, kiedy żona miała wrócić po kilkudniowej nieobecności. Tylko wtedy było więcej butelek a mniej puszek. Nie lubił piwa. Nawet dziś w gruncie rzeczy nie lubił piwa. Nikomu o tym nie mówił. Śmialiby się...

Nie był bezdomnym, kolejne administracje domu, w którym mieszkał, te państwowe i te prywatne, nie mogły mu nic zrobić, bo miał żółte papiery i rentę inwalidzką. Zbieractwo było jego sposobem na życie.

P. kiedyś był jego studentem.

A bliźniego swego jak siebie samego

2009-09-30T16:23:00.000+02:00

Jak zwykle spóźniony, żółto-czerwony, trzydrzwiowy Solaris w końcu podjechał na przystanek i jak zwykle zatrzymał się pół metra od krawężnika. Otworzyły się drzwi.
Chyba nigdy jeszcze to cholerne 153 nie przyjechało punktualnie - pomyślał. Od dwóch tygodni był zdany na miejskie autobusy. Zmoknięty i zziębnięty wskoczył na pierwszy stopień środkowych drzwi, uważając, by nie wejść w kałużę.
I odbił się od ściany fetoru.
Lewa noga mimowolnie zsunęła się ze stopnia, jak gdyby usłużnie chciała wykonać niedoszłe jeszcze polecenie mózgu – wycofać się – i wpadła w kałużę. Brudna i zimna woda dostała się natychmiast do środka buta. Jego nowego, wiśniowo-czarnego buta na niewielkim, czarnym obcasie! Spojrzał na stopę. Ponaglający dzwonek autobusu sprawił, że zmusił się i jednak wszedł do środka. Drzwi zamknęły się za nim natychmiast. Wiedział, że gdyby nie obawa spóźnienia, poczekałby na następny autobus, ale on się nie spóźniał. Nigdy.
Przezwyciężając obrzydzenie i wstrzymując oddech wszedł stopień wyżej i minął ostrożnie śmieciarza stojącego na szerokim, wolnym od foteli miejscu dla wózków. Stawiał ostrożnie stopy, by nie otrzeć się o paczki i torby rozłożone na podłodze, przeszedł do rzędu tylnych foteli. Usiadł na końcu, na przeciwko kobietą z dwiema przezroczystymi torbami pełnymi warzyw. Oprócz nich jechało góra 10 osób. Większość siedziała z przodu. Po chwili już wiedział dlaczego. Otworzył okno. Z powiewem chłodnej świeżości wpadł deszcz. Krople osiadły na jego siwiejących zbyt wcześnie włosach i na pustym fotelu obok. Kobieta siedząca przed nim skarciła go wzrokiem.
- No co – warknął - lepszy smród czy chłód?
Kobieta skrzywiła się z dezaprobatą. Zrobił taką samą minę. Odwróciła się do okna, nie odpowiedziała. Trochę był zły na siebie, bo co ona była winna? To on od rana miał zły dzień, właściwie miał zły dzień od wczoraj. Był wściekły na śmierdziela – tak go już nazwał w myślach – na kierowcę, na pogodę, na swoją pracę, na październik, na swoich głupich studentów, przez których musiał być dziś o 7.00 na uczelni, na pacjentów… Zresztą, na kogo nie był dziś zły?
Wstać o 6.00, skoro świt! – myślał jeszcze wczoraj, dopasowując koszulę do garnituru i krawata. Dziś zaspał, ledwie zdążył na autobus, zimno i deszcz, zmókł na przystanku, autobus też się spóźnił. Jeden z nowych butów był cały mokry. Przed nim godziny na uczelni, później dyżur a później zarabianie pieniędzy, jak na swoje potrzeby nazywał pracę w spółdzielni. I jeszcze ten zarośnięty, śmierdzący szmaciarz.
Dlaczego ten imbecyl za kierownicą go wpuścił? – pomyślał.
Smród był naprawdę trudny do wytrzymania, nawet teraz, przy chłodnym, świeżym powietrzu wpadającym przez uchylone okno. Wydawał mu się gęsty, wręcz lepki, osadzający się warstewką na wszystkim, czego dotknął. Mdły, tak mdły, jak zepsuta kiszona kapusta czy rozkładające się mięso. Gorszy chyba nawet niż smród gangreny, wywołujący torsje u wszystkich z wyjątkiem starych, przyzwyczajonych do niego, chirurgów ortopedów. Znał tamte smrody, ale ten był gorszy niż proste zsumowanie tamtych. Żaden z jego pacjentów tak nie śmierdział. To sto razy gorsze niż normalne odory na mojej izbie przyjęć – analizował wściekłym umysłem – gorsze niż brud, mocz, przetrawiony alkohol, słodko-mdły zapach krwi, pot niemytego tygodniami ciała razem wzięte.
Gdyby nie to, że jechał tylko kilka przystanków z pewnością przesiadłby się do przodu. A może tak nie zrobił, bo musiałby znów przejść obok tamtego?
Jeszcze szerzej otworzył okno. Teraz przy zimnych powiewach szło jakoś wytrzymać. Nie przeszkadzały mu nawet wpadające do środka krople deszczu.
Kobieta przed nim wstała. Podeszła do tylnych drzwi, ale te się nie otworzyły i chcąc, nie chcąc musiała wyjść środkowymi. Widział, jak bierze głęboki oddech. Przechodząc obok śmieciarza odwróciła głowę.
Już nie jesteśmy tacy odważni? Smród przebił katarek? - pomyślał z satysfakcją.
Liczył przystanki… Na czwartym wstał, ale nie podszedł do środkowych drzwi mimo, że tylne ciągle się nie otwierały. Chciał wysiąść w ostatniej chwili, żeby nie wdychać smrodu tamtego. Już i tak czuł się przesiąknięty wszechobecnym, jak myślał, smrodem. Przed przednimi drzwiami stało już kilka osób.
Rzucił okiem na śmieciarza i wziął głęboki, najgłębszy jak mógł, oddech świeżego powietrza z otwartego szeroko okna. W szybie zobaczył odbicie twarzy tamtego. Szare i rozmazane, ale skądś znajome. Skądś znał tą twarz, ale nie zadał sobie trudu, aby poszukać w pamięci jej imienia czy nazwiska. Miał dobrą pamięć wzrokową. Wystarczyło, że zamknął oczy, by mógł przypomnieć sobie szlaki, którymi chodził 20 lat temu, czy fasady domów miast, które kiedyś zwiedzał. Rzucił okiem raz jeszcze. Skołtuniona, siwoszara broda sięgająca drugiego guzika kiedyś granatowej, teraz prawie czarnej z brudu kurtki. Lewy rękaw przyszyty na okrętkę, na przedramieniu dziura, czymś wypalona, może znalezionym albo wyproszonym niedopałkiem? Kurtka za gruba jak na wczesną, nawet chłodną i mokrą jesień. Spojrzał na buty. Na ich punkcie miał obsesję. Jego buty zawsze były czyste i jeśli nie były nowe, to jak nowe wyglądały. Jeśli jakieś wpadły mu w oko gdzieś na wystawie sklepu, jak choćby te, które miał na stopach dziś, mógł na nie wydać pensję. Buty tamtego trudno było nawet nazwać butami. Bardziej przypominały kawałek czarnej, pozszywanej i powiązanej opony. O tym, że kiedyś były czymś, co nosiło się na stopach świadczyły tylko resztki zelówek przyklejone do "cholewek" szarą, pakową taśmą. Mimo, że było mokro, taśma od góry była czysta. Zabiegu łatania czy klejenia dokonano chyba niedawno. Może dziś rano?
No właśnie – pomyślał z satysfakcją – jedni się rano golą, a drudzy łatają buty.
Autobus stanął na przystanku. Mężczyzna ruszył spiesznie do drzwi, ale śmieciarz zrobił to samo. Przystanął zaskoczony i szybko spojrzał do tyłu, tak jak wcześniej, drzwi były zamknięte. Przed nimi wysiadało już kilka osób. Może jego studenci? Musiał czekać, aż tamten wytaszczy pakę makulatury związaną kawałkami kabla i sznurka, wielką płócienną, kiedyś chyba granatową torbę z zielonymi butelkami po "Perle" i reklamówkę z pozgniatanymi, aluminiowymi puszkami po napojach. Hamując złość na opieszałość tamtego przygryzł wargę i popatrzył w sufit.
Szmaciarz wysiadł. Tuż przed schodami na podłogę autobusu wyleciała mu zgnieciona puszka.
To twoje - pomyślał – i mokrym butem wykopnął z pasją puszkę za drzwi, tak, jakby w tym kopnięciu miał zawrzeć całą złość zgromadzoną w nim od wczoraj.
Kopnięta puszka przeleciała dwa metry i trafiła szmaciarza w ramię. Spojrzał na nią zdziwiony, podniósł i schował do reklamówki. Przycisnął do innych, aby znów nie wyleciała, ale ostrożnie, nie chciał podrzeć torebki. Nie odwrócił się, choćby po to, żeby zobaczyć, kto to zrobił. Pewnie nie pierwszy raz ktoś w niego rzucił puszką.

Wieczorem do kolacji otworzył piwo. W Wiadomościach urzędowo dziś smutna redaktorka opowiadała o jakiejś tam pielęgniarce, której gdzieś tam w pracy zabroniono noszenia krzyżyka na łańcuszku.
- Bydlaki - rzucił do żony. Co im zawinił krzyżyk? Turbaniarzom pozwalają obchodzić ramadan a czepiają się białych? Dopił piwo i zgniótł puszkę.
- Mój śmieciarz nie będzie się musiał męczyć przy segregowaniu – powiedział do siebie – przypomniał sobie, skąd zna tą twarz.